Energiesector: aanvalsplan nodig voor stroomnet

Dat zegt branchevereniging Energie-Nederland in reactie op de woorden van demissionair energieminister Rob Jetten. "Ik herhaal eerdere oproepen: er is een aanvalsplan nodig", aldus branchevoorzitter Cora van Nieuwenhuizen.

Dat het stroomnet in Limburg vol zit is een probleem dat al langer bekend is. In juni van dit jaar zei Enexis nog dat er de komende jaren in Limburg geen ruimte op het net zal zijn voor grote bedrijven. De wachtlijst van bedrijven die een aansluiting willen is sinds september 2022 explosief gegroeid. En ook landelijk wordt de situatie nu nijpend.

De branchevereniging zegt een concrete uitvoeringsplanning te missen waaruit blijkt wanneer er dus wel ruimte is op het net. Demissionair minister Jetten meldde woensdag nog dat het elektriciteitsnet op dit moment in alle provincies "grotendeels vol, waarschijnlijk vol of bijna vol" is. Jetten wil daarom dat netbeheerders afspraken maken met bedrijven om tegen een vergoeding op piekmomenten minder elektriciteit te verbruiken dan wel te produceren. Het kabinet wil daarnaast meer experimenteren en geleerde lessen uit die proeven inzetten. Zo zou netbeheerder TenneT mogen beginnen met bouwen, terwijl de vergunning nog niet definitief is.

Om nieuwe bedrijven aan te kunnen laten sluiten moeten huidige gebruikers slimmer omgaan met het verbruik, vindt netbeheerder Tennet. "Grootverbruikers zullen op andere momenten dan ze gewend zijn stroom gaan afnemen. De piekbelasting moet er echt uit", zei Wynand Groenewegen van Tennet eerder tegen L1. Omdat het Nederlandse stroomnet de energietransitie niet kan bijhouden zijn Tennet en Enexis momenteel bezig met de renovatie van het stroomnet.

Van Nieuwenhuizen reageert positief, maar benadrukt ook dat haast geboden is. "Het is goed dat onorthodoxe maatregelen worden aangekondigd, daar hebben we vaker voor gepleit. Zorg ervoor dat het geen loze woorden blijven, maar voer het ook snel uit." Energie-Nederland is volgens Van Nieuwenhuizen niet verbaasd over hoe vol het elektriciteitsnet raakt. "Die signalen ontvangen we bijna dagelijks, laten we ons richten op haalbare oplossingen." De branchevereniging doet ook een oproep aan de netbeheerders om nauw samen te werken met de energiebedrijven.

Netbeheerders verwachten met de aangekondigde maatregelen het elektriciteitsnet "meer te kunnen ontlasten en beter te benutten". Daardoor kunnen ze meer klanten gaan aansluiten, reageert koepelorganisatie Netbeheer Nederland. Ook vinden de netbeheerders het positief dat het kabinet 166 miljoen euro beschikbaar stelt voor een Stimuleringsprogramma Energiehubs. "Daarbij stemmen bedrijven lokaal hun elektriciteitsvraag en -aanbod op elkaar af, waardoor er minder ruimte op het stroomnet nodig is."

Dit jaar verwachten de Nederlandse netbeheerders bij elkaar ruim 5 miljard euro te investeren in de grootschalige verbouwing van het energiesysteem. Komende jaren zou dat bedrag moeten oplopen naar 8 miljard euro per jaar. "Om de werkzaamheden aan de netten mogelijk te maken, is het noodzakelijk dat overheden sneller keuzes maken over wanneer en waar welke energie-infrastructuur moet komen", stelt Netbeheer Nederland. "Daarnaast moet er sneller grond beschikbaar komen voor de uitbreiding van het elektriciteitsnet en vergunningen en procedures worden versneld."