Staten terughoudend met debat over gronddeal

Een weide vol zonnepanelen in kassengebied Californië © ANP
Meerdere partijen in de Provinciale Staten willen alleen onder voorwaarden een openbaar debat over een dubieuze gronddeal rond Californië B.V.
Die exploitatiemaatschappij die grond beheerde in kassengebied Californië tussen Grubbenvorst en Horst is indirect in handen van de provincie.

Voorkennis

Een voormalige directeur zou enkele jaren geleden grond van het bedrijf hebben gekocht met financiële voorkennis, waardoor hij er minder voor betaalde. De provincie drong aan op een onderzoek. Dat kwam er, maar op de uitkomsten rust geheimhouding. Het college zegt het rapport dus ook niet te hebben.

Justitie

Het Openbaar Ministerie onderzoekt de zaak nu ook, en dat bemoeilijkt de het politieke debat. Volgens een deel van de Staten kan de affaire alleen besproken worden als het onderzoek van justitie daarvan geen schade ondervindt. Ook moeten eerst alle feiten openbaar zijn, vinden de fracties. De PVV wil juist zo snel mogelijk een debat.

Mate van geduld

Partijen in de Limburgse Staten willen graag een debat over de deal. "We willen volgens mij allemaal weten wat er precies heeft gespeeld", zegt fractievoorzitter Jorge Wolters Gregório van coalitiepartij SP. "Alleen de mate van geduld verschilt." De grootste oppositiepartij PVV schreef samen met Lokaal-Limburg en JA21 dat het onderwerp zo snel mogelijk op de agenda moet komen. Maar andere partijen zijn terughoudender.

Inzicht

In januari maakte de provincie bekend dat het Openbaar Ministerie onderzoek doet naar de deal. "We willen eerst inzicht in de vraag: hoe zit zo'n debat een onderzoek van het OM eventueel in de weg?", aldus Aleida Berghorst, fractievoorzitter van coalitiepartij PvdA.

Californië-affaire

De zaak over de beruchte gronddeal begint in november 2022. Toen kwam na onderzoek van NRC aan het licht dat Lodewijk Burghout, directeur van Californië B.V. zo'n 29 hectare grond had gekocht voor een vriendenprijs. Het ontwikkelbedrijf had snel geld nodig en was genoodzaakt kavels te verkopen. Met die voorkennis meldde Burghout zich voor de koop van twee lappen grond. De directeur kocht die kavels voor nog geen 9 euro per vierkante meter; een vriendenprijs aangezien 30 euro per vierkante meter een meer gangbare prijs is. Een deal die teruggaat naar 2018.

Burghout werd in 2020 op staande voet ontslagen. Hij gaf bij het aangaan van de deal aan dat de kavels werden gebruikt voor het plaatsen van zonnepanelen. Later bleek dat glastuinbouw ook nog tot de opties behoorde.

Om de onderste steen boven te krijgen werd er een extern onderzoek ingesteld naar de gang van zaken rondom de deal. Het rapport voortkomend uit dat onderzoek blijft opgeborgen in dichte lades.

Doofpot

Ook fractievoorzitter Thea Jetten van GroenLinks wil 'niemand in de wielen rijden' Net als oppositiegenoot D66 wil ze een debat, maar wel moeten eerst alle feiten op tafel liggen. Jetten gaat ervan uit dat het college het onderzoek niet kan delen. "Ik vertrouw ze op hun woord." PVV, Lokaal-Limburg en JA21 spreken in hun brief juist over een 'doofpot.' CDA-fractievoorzitter Mirjam Depondt-Olivers noemt die term 'suggestief'. Ook zij wil pas een debat als er 'voldoende informatie' beschikbaar is. De VVD, net als het CDA deel van de coalitie, kan zich daar eveneens in vinden. De BBB, de grootste partij in Limburg en in de coalitie, reageert niet op vragen.
Vermoedens van belangenverstrengeling liggen extra gevoelig in Limburg, waar het college van Gedeputeerde Staten in 2021 aftrad naar aanleiding van een integriteitszaak.

💬 WhatsApp ons!
Heb jij een tip of opmerking voor de redactie? Stuur ons een bericht via WhatsApp of stuur een mail naar redactie@l1.nl!