Wat is dronefabrikant Destinus van plan in de voormalige Nedcar-fabriek?

De fabriek in Born is zoals bekend eigendom van VDL. De opdracht voor het bouwen van drones zou komen van het Ministerie van Defensie.

Het van huis uit Zwitserse Destinus zei woensdag op korte termijn met een persbericht te komen. VDL zelf wil niet reageren. Een woordvoerder van het Ministerie van Defensie donderdag ook niet, maar verwacht wel op korte termijn meer informatie. Ook opvallend: de grote zuil bij de autofabriek waar tot voor kort nog de naam van VDL op stond, is leeg.

Dat is enerzijds allemaal bijzonder karig, maar anderzijds redelijk veelzeggend. Er zit duidelijk iets aan te komen. Maar wat?

Destinus is in 2021 opgericht. Het bedrijf houdt zich bezig met het maken van gasturbines en het bouwen van drones in allerlei soorten en maten. Met als technologisch toppunt hypersonische drones. Die term wordt gebruikt als een raket of vliegtuig vijf keer sneller kan, dan de snelheid van het geluid. En die supersnelle drones worden aangedreven door waterstof.

Destinus produceert voor de burgerluchtvaart en voor militaire doeleinden. Dan gaat het om drones voor eenmalig gebruik, de zogeheten kamikazedrones die doelen vernietigen door er tegenaan te vliegen. Maar ook om meervoudig inzetbare drones die terugkeren naar hun basis. Sommige modellen vliegen autonoom, andere modellen worden op afstand bestuurd.

Born is niet de eerste plek in Nederland waar Destinus actief is. Dat is Hengelo, in Overijssel. Volgens Wikipedia is dat het hoofdkantoor. Dus we hebben het over een van oorsprong Zwitsers bedrijf, met een hoofdkantoor in Nederland en een voormalige Rus als eigenaar. Voormalige, want eigenaar Michaïl Kokoritsj heeft in 2022 zijn Russische staatsburgerschap opgegeven. Uit protest tegen de Russische invasie in buurland Oekraïne.

Gezien het feit dat er nog niets concreets wordt gezegd over de ambities in Born, is het misschien raadzaam eens te kijken wat er in Hengelo allemaal gebeurt. Ze hebben daar een pand op een industrieterrein met kantoren en een fabriek. Volgens de Twentse krant Tubantia worden daar straalmotoren (gasturbines) gebouwd die bedoeld zijn als aandrijving voor grote drones. En die zouden volgens Tubantia dan in Born moeten worden gebouwd.

Het pand in Hengelo is van een behoorlijk formaat, maar aanzienlijk kleiner dan het Nedcar-complex in Born. Wat niet zo gek is, als het klopt dat Destinus daar die straalmotoren in grote drones wil gaan bouwen. Want daar heb je aardig wat ruimte voor nodig.

Of Destinus het hele Nedcar-complex wil gebruiken is niet duidelijk. Hoeveel mensen daar moeten gaan werken is ook nog een raadsel. Maar het zal niet om duizenden banen gaan, zoals in de toptijd van de autofabriek.

Wat voor banen dat worden en waar die mensen vandaan moeten komen, is in deze fase ook niet meer dan giswerk. Maar ook daarvan kunnen we een indruk krijgen door naar Hengelo te kijken. Want Destinus Hengelo heeft 23 openstaande vacatures, vooral op technisch gebied. Ze zoeken onder meer ingenieurs, technici, planners, een inkoper en een specialist op het gebied van explosieven.

Destinus timmert sowieso flink aan de weg, meldt website mt/sprout. Eerder deze week werd bekend dat het een failliet Nederlands bedrijf heeft overgenomen. Het gaat om Aerialtronics, in het Zuid-Hollandse Valkenburg. Volgens Destinus is daarmee belangrijke kennis op het gebied van optische sensoren, infraroodtechnologie en sensoren voor gassen en radioactieve straling binnengehaald.

Laten we er even van uitgaan dat de berichtgeving van de collega's van de verschillende kranten klopt. En dat binnenkort grote militaire drones met straalmotoren in Born worden gebouwd. Hoe en waar gaan ze die dan testen? Zijn ze bedoeld voor de Nederlandse defensie of worden ze geleverd aan het door Rusland belaagde Oekraïne? Hoe streng wordt zo'n complex beveiligd? Hoe staat het met de risico's voor de omgeving? Hoe zit dat met de vergunning?

Een aantal van die vragen zou kunnen worden beantwoord door de gemeente Sittard-Geleen, waar Born onder valt. Of door de Provincie Limburg, die over zaken als veiligheid en vergunningen gaat.

Maar net als de drie andere betrokken partijen, willen of kunnen ze op dit moment niet reageren. Er zijn nog veel vragen. De antwoorden laten op zich wachten. We zullen geduld moeten hebben.